WYKOŃCZENIE ŚCIAN I PODŁÓG
Glazura ceramiczna
Rys. 34. Przyklejanie glazury ceramicznej 1 — listwa oporowa służąca do wypoziomo-wania pierwszego rzędu glazury bez względu na zachowanie poziomu podłogi, 2 — wyznaczona linia, 3 — pierwszy rząd glazury
Najpopularniejszą wykładziną ścienną w łazienkach i w kuchniach jest glazura — ceramiczne płytki w kształcie kwadratów o boku 15 cm. Glazura ma wiele zalet, z których najważniejsze — to łatwość utrzymania czystości ścian, izolacja ścian przed wilgocią oraz walory estetyczne: glazura bywa barwna, może mieć kolorowe wzory na powierzchni itp. Glazura jest bardzo droga, a w razie konieczności usunięcia jej (np. przy wymianie rur) zdjęte płytki zasadniczo nie nadają się do powtórnego przyklejania, gdyż pękają przy podważaniu; dlatego nie jest zbyt chętnie stosowana przez majsterkowiczów.
Samodzielne przyklejanie glazury jest wprawdzie możliwe, jednakże jest to praca bardzo trudna, a wynik jej może nie być zgodny z oczekiwaniem. Do klejenia glazury można stosować albo specjalny klej do glazury (sprzedawany w sklepach z artykułami chemicznymi pod nazwą Ceramit), albo mieszaninę kleju lateksowego z cementem w proporcji 1 : 2 lub samą zaprawą cementową. Warunkiem poprawnego przyklejenia glazury jest idealnie równa powierzchnia ścian, którą przed przyklejaniem trzeba odpowiednio przygotować: ostrzem murarskiego młotka wykonuje się na ścianie niezbyt głębokie (1—2 mm) nacięcia, aby zwiększyć przyczepność kleju. Glazurę przykleja się od dołu ku górze, klejąc poziome rzędy (rys. 34). Przyklejony rząd płytek należy pozostawić w spokoju na 30—40 min., aby klej lekko związał i dopiero po tym czasie można przyklejać następny rząd. Klej należy nakładać tylko na spodnią część płytek (nie na ścianę) w takiej ilości, aby jego nadmiar nie był wyciskany na zewnątrz podczas przyciskania płytek do ściany. Warstwa kleju po dociśnięciu nie powinna być grubsza niż 4 mm. W celu uzyskania równych szczelin między płytkami glazury, można podczas klejenia oddzielać poszczególne płytki zapałkami ustawionymi prostopadle do ściany, usuwając zapałki po związaniu kleju.
Naklejoną glazurę należy pozostawić na 24 godz. w spokoju, następnie zaś
można przystąpić do krycia szczelin między płytkami (rys. 35). Wykonuje się to za pomocą białego cementu, którego niewielką ilość zarabia się z wodą do konsystencji gęstej śmietany. Mieszaniną tą wypełnia się szczeliny między płytkami, posługu-
Rys. 35. Zamykanie szczelin między płytkami
glazury za pomocą białego cementu
1 — glazura, 2 — klej, 3 — biały cement
jąc się płaskim i dość sztywnym pędzlem. Przy tym zabiegu płytki glazury ulegają zabrudzeniu, wobec czego należy po przeschnięciu przetrzeć powierzchnię glazury wilgotną ścierką, często spłukiwaną w wodzie. Przyklejona glazura uzyskuje pełną wytrzymałość dopiero po dwóch tygodniach.
Układanie glazury zawsze wiąże się z dopasowaniem poszczególnych płytek do kształtu pomieszczenia, rur wodociągowych itp., rzadko też w długości pasa płytek glazury mieści się ich całkowita ilość — przeważnie pas kończy się kawałkiem odciętej płytki. Fachowcy używają do cięcia płytek glazury specjalnego narzędzia, którego ostrze zrobione jest ze spiekanych węglików (widia). Takie narzędzie trudno jest zdobyć, można więc posłużyć się kółeczkiem szklarskim, które łatwo kupić w sklepie z narzędziami, a którym tnie się glazurę tak jak szkło. Najpierw należy wyznaczyć na powierzchni płytki, od zewnętrznej strony, linię cięcia, następnie przyłożyć do płytki linię w odległości ok. 3 mm od linii cięcia, a na koniec wzdłuż linii przeciągnąć kółeczkiem szklarskim, dość mocno dociskając je do glazury. Podczas tego zabiegu płytka powinna leżeć na stole, najlepiej na kawałku dość grubej tektury. Przesuwające
się po powierzchnr płytki kółeczko powinno wydawać odgłos podobny do syku, na płytce zaś powinna powstać wyraźna i równa rysa. Nie należy powtarzać nadcinania powierzchni płytki kółeczkiem, bo trudno jest trafić dokładnie w to samo miejsce. Potrzebna tu jest wprawa, której nabiera się przez ćwiczenie na kawałkach starej glazury. Płytkę z naciętą powierzchnią układa się na krawędzi stołu tak, by linia cięcia znalazła się od góry, dokładnie nad krawędzią; przyciskając jedną ręką płytkę do stołu, drugą należy chwycić wystającą na zewnątrz jej część i energicznym ruchem przełamać płytkę. Płytkę można też przełamać bez pomocy stołu, w rękach, ale wtedy należy nałożyć grube rękawiczki, aby ochronić ręce przed skaleczeniem. W razie konieczności wiercenia w glazurze otworów o średnicy do ok. 12 mm można użyć zwykłej, elektrycznej wiertarki z wiertłem wyposażonym w nakładkę ze spiekanych węglików. Płytkę trzeba ułożyć na kawałku grubej tektury i bardzo ostrożnie wiercić w niej otwór uważając, by nacisk wiertła był jak najmniejszy. W chwili, gdy czubek wiertła zacznie zagłębiać się w płytkę, powstający otwór należy zmoczyć terpentyną zwracając uwagę na to, by płytka cały czas była nią zwilżona. Najniebezpieczniejszy jest moment, gdy wiertło zaczyna przechodzić na drugą stronę płytki. Należy wówczas przerwać wiercenie i kontynuować je po odwróceniu płytki na drugą stronę. Większe otwory w glazurze można wykonać za pomocą lekkiego (250 g) młotka z ostrzem spiłowanym pilnikiem albo zeszlifowanym na szlifierce na kwadrat o boku ok. 2 mm (rys. 36). Na płytce należy narysować kształt otworu i trzymając ją w lewej ręce, uderzać bardzo delikatnie w środek planowanego otworu tak, by wykruszyć kawałek szkliwa z powierzchni płytki; powstający otwór stopniowo rozszerza się aż do wymaganej średnicy (rys. 37). Krawędzie
otworu będą zawsze nierówne, ale ponieważ otwory w glazurze służą przeważnie do przełożenia przez nie rur wodociągowych, więc i tak będą przykryte ozdobnymi osłonami znajdującymi się przy baterii kranów. Wykonywanie młotkiem otworów w glazurze ceramicznej jest bardzo trudne i niejednokrotnie nawet fachowcowi płytka pęka przy tym zabiegu. Znacznie łatwiej jest przeciąć płytkę w poprzednio opisany sposób tak, by linia cięcia przechodziła przez środek żądanego otworu, następnie zaś, za pomocą uniwersalnych płaskoszczy-pów wykruszać po małym kawałku brzeg płytki wewnątrz otworu. Taką przeciętą płytkę można nałożyć z dwu stron na rurę wodociągową i przy-kleić do ściany, bez szczeliny między obydwiema jej częściami; połączenie płytki będzie wówczas prawie niewidoczne.