Krótkie omówienie instalacji wodno-kanalizacyjnej Przez całą wysokość budynku w spec- nych z kątowników zakotwiczonych jalnych kanałach ciągnie się sieć rur w ścianach łazienki (rys. 98). Do tych wodnych i kanalizacyjnych. Na każdym samych kątowników przytwierdzona piętrze rury te mają odgałęzienie tak, była umywalka tkwiąca w obejmie by każde mieszkanie mogło być wy- z rurki przyspawanej do kątowników, posażone w dopływ wody ciepłej W razie konieczności wymiany rur i zimnej, odpływ wody zużytej oraz albo dokonania bieżącej naprawy odprowadzenie kanalizacji. łatwo było zdemontować osłonę nie uszkadzając ścian. W budownictwie z lat sześćdziesią- Krany doprowadzające wodę ciepłą tych pionowe rury wodno-kanaliza- i zimną, tzw. bateria, znajdowały się cyjne prowadzone były na zewnątrz ścian w łazienkach i w kuchniach (rys. 97). W łazienkach były one osłonięte tzw. ekranem, tzn. płyta- mi paździerzowymi, zamocowanymi wkrętami do stalowych ram zrobio- również na powierzchni ekranu. Po­niżej umywalki, z przodu lub z boku ekranu, wycięte były w płytach pro­stokątne otwory osłonięte niewielki­mi drzwiczkami uchylnymi na zawia­sach, albo zamocowanymi wkrętami. Drzwiczki te umożliwiały dostęp do zaworów odcinających dopływ wody do kranów znajdujących się w łazien­ce. Tak więc, w razie konieczności zamknięcia dopływu wody, np. w celu wymiany uszczelek w przeciekających kranach, łatwo było samemu zamknąć wodę, bez konieczności odcinania jej dopływu do całego pionu. Często, aby uniknąć konieczności stosowania dwu oddzielnych baterii nad wanną i umy­walką, na ekranie, nieco z boku, bli­żej wanny, montowana była jedna tylko bateria zaopatrzona w długą wylewkę, której przekręcenie umoż­liwiało zarówno korzystanie z umywal­ki, jak też napełnienie wodą wanny. W takiej sytuacji bateria od razu była wyposażona w prysznic zamocowany na długim, elastycznym wężu igelito­wym. Takie usytuowanie baterii ułatwiało naprawy instalacji wodnej w łazience, upraszczało jej konstruk­cję i nie wymagało instalowania do­datkowych poziomych rur doprowa­dzających wodę do baterii nad wan­ną. Jednakże budownictwo wielkopłyto­we zmusiło przemysł do produkcji kabin łazienkowych o innej, znacznie estetyczniejszej konstrukcji. Cała łazienka w budownictwie lał siedem­dziesiątych wykonana była jako zam­knięta kabina o cienkich, żelbeto­wych ściankach grubości zaledwie 70—80 mm. Takie łazienki przywożo­ne są w całości na plac budowy i pod­czas montażu budnyku ustawiane jedna na drugiej, tworząc pion łazie­nek dla wszystkich lokali. Skrócił się więc czas budowy, a dodatkowo w fabryce domów można było do­kładniej i staranniej wykonać wy­strój łazienek, kabiny bowiem do­cierają do placu budowy już z za­instalowanymi elementami użytkowy­mi (wanny, umywalki, sedesy i ba­terie). Wszystkie rury w kabinach łazienko­wych montowane są na zewnątrz łazienki, w specjalnym, pionowym tunelu utworzonym przez odpowied­nio ukształtowane ściany (rys. 99). Do­stęp do rur jest możliwy od strony innych pomieszczeń znajdujących się za tylną ścianą łazienki. Również w łazience — pod umywalką i z bo­ku załomu — znajdują się dość duże drzwiczki umożliwiające dostęp do kranów wodnych i uszczelnień rur kanalizacyjnych i doprowadzających wodę. Jest to konieczne ze względu na trwałe zamknięcie tunelu ścianką wykonaną z jednej lub dwu warstw cegły dziurawki. Wewnątrz tunelu — oprócz rur — znajdują się również szerokie przewody wentylacyjne po­łączone z poszczególnymi łazienkami kratkami wentylacyjnymi. W łazien­kach kabinowych znajdują się dwie oddzielne baterie kranów. Jedna z nich, wyposażona w prysznic, za­mocowana jest nad wanną, druga zaś znajduje się na ścianie, tuż nad umy­walką.